Share/Save/BookmarkStuur naar een vriendAfdrukken

Toespraken en presentaties

Toespraak Lode Vereeck n.a.v. de viering van 40 jaar Vlaams Parlement

07/12/2011 12:00 - Toespraken en presentaties

Voorzitter, minister-president, geachte leden van de regering, geachte collega's, geachte genodigden,

Namens mijn fractie breng ik hulde aan de grondleggers die dag op dag veertig jaar geleden de Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap hebben geïnstalleerd. Voor Vlaanderen luidde de oprichting daarvan het ontstaan in van ons eigen Vlaams Parlement, dat sinds 1995 rechtstreeks wordt verkozen.

Voorzitter, minister-president, geachte leden van de regering, geachte collega's, geachte genodigden, namens mijn fractie breng ik hulde aan de grondleggers die dag op dag veertig jaar geleden de Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap hebben geïnstalleerd. Voor Vlaanderen luidde de oprichting daarvan het ontstaan in van ons eigen Vlaams Parlement, dat sinds 1995 rechtstreeks wordt verkozen.

Sindsdien neemt het belang van dit Vlaams Parlement stelselmatig toe omdat Vlaanderen meer en meer bevoegdheden naar zich toe trekt. Een weliswaar langzaam maar onomkeerbaar proces dat, wat mijn fractie betreft, liefst zo spoedig mogelijk uitmondt in een confederale staat. Vlaanderen heeft het recht om zijn eigen welvaart, welzijn en bestemming te kiezen. Mijn fractie, de jongste fractie in dit Vlaams Parlement, is trots om mee vorm te kunnen en mogen geven aan het autonomiestreven van Vlaanderen.

Op deze heuglijke verjaardag van een democratische instelling die ons allen nauw aan hart ligt, moeten we ons echter hoeden voor triomfalisme. Vlaanderen krijgt vaak het verwijt een regelneef te zijn. Er stellen zich ook belangrijke uitdagingen voor dit Vlaams Parlement om ook in de toekomst de tempel van de Vlaamse democratie te blijven. Bescheidenheid, reflectie en actie zijn geboden.

Dit Vlaams Parlement is ingebed in het deugdelijke systeem van de representatieve democratie. Ik ben de allerlaatste om te beweren dat er andere politieke systemen bestaan die legitiemer zouden zijn. Toch stel ik vast dat er een gevaar bestaat dat een parlement langzaam maar zeker afglijdt naar een instelling met een louter formele, bijna protocollaire rol, een instelling die niet of nauwelijks betrokken is bij het totstandkomen van beleid en de politieke beslissingen die eraan voorafgaan. Mijn fractie kijkt met argusogen naar de opkomst van technocratische regeringen in het buitenland.

Daarom ben ik van mening dat we dringend werk moeten maken van het wegwerken van het starre denken in termen van meerderheid-oppositie, het wegwerken van de idee dat een initiatief vanuit de oppositie a priori slecht en een initiatief vanuit de meerderheid a priori goed is, of omgekeerd, zonder daarbij in twijfel te trekken dat elk zijn specifieke rol heeft te vervullen. Het Vlaams Parlement moet zich daarin bekwamen en heeft in het verleden reeds aangetoond dit aan te kunnen. Ik verwijs naar de vijf Vlaamse resoluties of recent de commissie-Sauwens over de versnelling van maatschappelijk belangrijke investeringsprojecten. Ruimere meerderheden voor beslissingen verschaffen niet alleen meer democratische legitimiteit, ze verhogen ook het draagvlak in de samenleving en de bereidheid van burgers om bij te dragen. Het vergt, ik geef dat toe, een mentaliteitswijziging bij meerderheid en oppositie, maar een groter draagvlak en legitimiteit zullen op hun beurt ook het vertrouwen in dit Vlaams Parlement en de politici in het algemeen verhogen.

Bovendien moeten wij over de grenzen van meerderheid en oppositie heen, zij aan zij op onze strepen durven te staan wanneer onze controlefunctie door de regering op enerlei wijze wordt gefnuikt. Een democratie die geen volledige transparantie duldt, is immers een schijndemocratie die na verloop van tijd dreigt te ontaarden in 'verlicht despotisme'.

Kortom, meer autonomie voor dit Vlaams Parlement in combinatie met transparante besluitvormingsprocedures moet ons toelaten om sneller op de bal te spelen in deze snel evoluerende samenleving. In deze snel evoluerende maatschappij verwacht de burger immers van haar volksvertegenwoordigers geen ideologische stellingenoorlogen, maar een efficiënte controle en een daadkrachtige besluitvorming om de welvaart en het welzijn in Vlaanderen veilig te stellen en te vergroten.

De politieke democratie in Vlaanderen zal worden afgerekend op basis van het vermogen van dit parlement om zich aan de snel veranderende maatschappelijke omstandigheden en noden aan te passen. In periodes, zoals we die nu beleven, van ingrijpende veranderingen en economische terugval staat ons democratisch systeem dan ook voor extra grote uitdagingen om zijn deugdelijkheid te bewijzen. Maar als er problemen zijn in een democratie, dan ligt de oplossing in meer democratie, niet minder.

Aan ons om de uitdaging aan te gaan, zodat wij en diegenen die na ons komen binnen tien, twintig, vijftig of honderd jaar met opgeheven hoofd opnieuw dit democratisch monument in een plechtige zitting kunnen huldigen. Wij zijn dit aan onszelf en onze kinderen verplicht, we zijn dit aan de Vlaamse burger verplicht, we zijn dit aan Vlaanderen verplicht.

Ik dank u.