Share/Save/BookmarkStuur naar een vriendAfdrukken

Opinies

SCHERPGESTELD - Naar de bank met Laurette Onkelinx

05/09/2009 08:00 - Opinie - Bankencrisis

Op de buis zag en hoorde ik PS-passionara Laurette Onkelinx briesend tekeer gaan tegen de winsthonger van de bankiers. Je hoeft inderdaad geeneens sociaal-democraat te wezen om grote vragen te stellen bij de hebzucht en de grijp - en graaicultuur die zich de voorbije jaren van het wereldwijde financiële systeem heeft meester gemaakt.

Onkelinx heeft gelijk en staat ook niet alleen wanneer ze stelt dat de banken een steentje dienen bij te dragen tot het herstel van begrotingsevenwichten en dus niet meteen moeten overgaan tot hun 'business as usual'.

Karel De Boeck, gewezen topbankier, aarzelt na de onfortuinlijke Fortis-saga niet het woord 'misdadig' in de mond te nemen, een adjectief dat in het Franco-Belgische milieu van de blauwe krijtstreep niet vaak 'on the record' te noteren valt.

Over landsgrenzen, continenten en ideologieën heen groeit het besef dat het casinokapitalisme, de ontspoorde bonuscultuur die traders tot onverantwoorde risico's verleidt, zijn beste tijd heeft gehad.

We moeten van een virtueel financieel fata morgana terug naar het hart van het liberalisme, de vrije markt en het ondernemen: tastbare toegevoegde waarde voor zoveel mogelijk mensen creëren, verduurzamen en veilig stellen. Mocht ook de PS in die marsrichting willen evolueren, zullen we dat graag van La Onkelinx vernemen.

Want: dààr wringt het schoentje in het betoog van de minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, tevens vice-premier in Van Rompuy I.

Met haar 'Doe de rijken de crisis betalen!'-deuntje wekt ze de even populistische als valse indruk dat er geen structurele ingrepen nodig zullen zijn om het tot op de draad versleten Belgische model terug op een budgettair orthodox spoor te krijgen. In  één moeite door kondigt Onkelinx ook aan dat er aan de 4,5% groeinorm in de gezondheidszorg niet mag worden geraakt. Want, zegt Onkelinx, het zijn niet de artsen en de verpleegsters die de crisis hebben veroorzaakt, het zijn de banken die ons in de miserie hebben gestort. Dit lijkt helemaal juist en toch is het kort door de bocht.

Want, zelfs al gaat de PS naar aloude marxistische traditie het geld halen waar het zit, daarmee is één van de grootste problemen van de NV-België nog altijd niet aan een fundamentele oplossing en gezondmaking van haar zorgportefeuilles toe. Eén van Onkelinx' voorgangerers Frank Vandenbroucke (SP.A) - wiens Vlaamse reflex hem in Peeters II de kop heeft gekost - heeft er onder paars federaal zelfs zijn tanden op stukgebeten, op de vaststelling dat de taalgrens in dit land ook een zorggrens is.

Het uitgavenpatroon Preventie, Gezondheid & Ziekte is in het noorden en het zuiden van het land fundamenteel verschillend. In Vlaanderen zijn we er ook nog lang niet, helemaal met u eens. Maar we hebben wel al geleerd niet meteen onder de scanner te gaan liggen wanneer een eksteroog begint te jeuken. In tegenstelling tot Brussel en Wallonië koerst Vlaanderen op de huisarts. Niet meteen op de specialist en het dure ziekenhuis. Even terzijde: zonder dat er iemand naar heeft gekraaid, verscheen in een kort bericht in het Vlaamse zakenweekblad Trends van 3 september 2009 dat de zes directeuren van Vivalia, de gefuseerde ziekenhuizen in de provincie Luxemburg, hun kiemvrij schort niet voorbinden wanneer ze geen 215.000 per jaar  opstrijken. Dat is zelfs nog iets meer dan een Waals minister-president. Het is wellicht maar één van de vele voorbeelden die aangeven dat het best mogelijk moet zijn alle Belgen met raad, zorg en daad bij te staan, zonder de uitgaven nog verder te laten escaleren. Maar dan zullen - en daar wringt de schoen - àlle actoren, moeten worden geresponsabiliseerd: consument, arts, ziekenhuis, mutualiteit, overheden. Wil mevrouw Onkelinx daar al eens mee beginnen alvorens de 4,5 %-groei heilig te verklaren?

Uitvarend tegen 'de banken' vergeet mevrouw Onkelinx ook steevast te vermelden dat er qua overheidstewerkstelling, werkloosheid en belasting ophoesten, grote verschillen tussen noord en zuid bestaan die overigens steeds zwaarder op de rijksbegroting gaan wegen.

Géén enkele regering, van welke samenstelling ook, is het de voorbije decennia gelukt aan deze Belgische, scheefgegroeide (wan)toestand ook maar iets fundamenteels en ten gronde, blijvend te veranderen. De PS, de almachtige partij van mevrouw Onkelinx, wil dat niet en dus gebeurt het niet.

Er zijn beslist budgettaire en zelfs ethisch-rechtvaardige argumenten voorhanden om in barre tijden ook van de banken een extra inspanning te vragen. De overheid - en dus de belastingbetaler - is toen de nood het hoogst was met bakken geld en waarborgen ter hulp gesneld. Maar: zelfs met een extraatje van de banken zullen de structurele handicaps van de NV-Oud België niet zijn genezen.

Inzake asielbeleid en aanpak van de illegalenproblematiek hebben CD&V en Open VLD bewezen slechts in staat te zijn als lamme eenden naar de pijpen van de Franstaligen en CdH/PS in het bijzonder te dansen.

Doen beide 'Vlaamse' partijen dat de komende dagen ook wanneer de gatenkaas die Belgische begroting heet ter tafel komt?

© Mathias Danneels - 5 september 2009